Romandan Anlatıya Köklü Bir Geçiş Kitabı: “Acaba Nasıl?”

SAMUEL BECKETT’İN ESERİ “ACABA NASIL?” ASLINDA ROMANIN UZANABİLDİĞİ EN UÇ NOKTALARI TEST ETMEKTEDİR.

Modernist edebiyatın, klasik roman anlayışını deyim yerindeyse ters yüz ettiği
söylenebilir.

Modernist edebiyatın geneline baktığımızda; anlatım tekniğini yenileyen, olay örgüsü gibi klasik roman metinlerinin unsurlarını ortadan kaldıran, insansızlaştırma, bilinç akışı gibi yöntemler kullanan Marcel Proust, James Joyce, Franz Kafka, Thomas Mann, Robert Musil,
William Faulkner gibi modernist edebiyatın zirve isimlerinde bile roman kalıbından söz edilebilir ta ki Samuel Beckett’e kadar.

1906-1989 yılları arasında yaşayan Samuel Beckett, roman anlayışını kökten değiştirmeye yönelik hamleleri, varoluşun yalınlığı içerisinde okuru karşılayan metinleri, dili âdeta
yapısöküme uğratmasıyla ve imla kurallarını yok etmesiyle yeni bir biçim kazandırmaya çalışmıştır romana.

Romandan anlatıya uzanan geniş yelpazede okurunu, okuma eyleminde edilgen konumdan etken konuma geçirmeye çalışan Beckett, onun hayal gücünün sınırlarını da sınırsız bir şekle dönüştürmüştür neredeyse.

Beckett’in bu çerçevedeki eserlerinden belki de en uç örneklerinden biri olan “Acaba nasıl?” Ayrıntı Yayınları’yla okuyucuyla buluşmuştu. Kitabın kapak yazısında eser için “Tekdüze, ele aldığı her konuyu yineleyen, herhangi bir kesinliğe ulaşmak gibi bir amacı olmayan bir yokluk metni.” tanımlaması yapılır.

“ANLATI BİTTİ”

Gerçekten de “Acaba nasıl?” da anlatıcı konuşan bir ağızdır yalnızca. Sadece konuşur, kendisini anlatır, kendisini yadsır, yeniden kurar ama hep konuşur.

Kitabın sonunda ki aslında bir sondan da söz edilemez. Yazar yalnızca şu ifadelerle anlatının sona erdiğini söyler: “öyleyse değişebilir yanıt yok bitsin yanıt yok soluksuz kalabilirdim yanıt yok batabilirdim yanıt yok çamuru kirletmeyeceğim artık yanıt yok karanlık yanıt yok sessizliği bozmayacağım artık yanıt yok sessizlik yanıt yok gebermek yanıt yok GEBERMEK
çığlıklar GEBEREBİLİRDİM çığlıklar GEBERECEĞİM çığlıklar peki tamam tamam üçüncü ve son bölüm işte böyleydi bitti Pim’den sonra nasıl mıydı böyleydi anlatı alıntı bitti.”

 Ophthalmology Life / 43. Sayı 2023